آیا باید از دستگاه تصفیه هوا استفاده کنم؟

آیا باید از دستگاه تصفیه هوا استفاده کنم؟

بر اساس پژوهش صورت گرفته توسط موسسه فناوری ماساچوست، آلودگی هوا هر ساله موجب مرگ بیش از ۲۰۰ هزار نفر در ایالات متحده می‌شود. آلودگی هوا همچنین اثراتی ناخوشایند بر فرزندان مادران باردار داشته و موجب بروز مشکلاتی نظیر زایمان زودرس، آسم و یا اتیسم می‌شود.

به همین دلیل است که نخستین راه‌حلی که به ذهن بسیاری از افراد می‌رسد، خرید یک دستگاه تصفیه هواست. اما باید دقت داشت که فقط برخی از انواع دستگاه‌های تصفیه هوا می‌توانند سودمند باشند و برخی از انواع بسیار پرطرفدار این وسیله که «یون‌ساز» نام دارند، مخاطراتی را با خود به همراه می‌آورند.

دکتر نامنی گوئل (استاد دانشگاه پنسیلوانیا) در این باره می‌گوید: «دستگاه‌های یون‌ساز، یون‌های منفی تولید می‌کنند. این یون‌ها ذرات گردوغبار و نیز مواد آلرژی‌زای موجود در هوا را به خود جذب کرده و به این ترتیب آنها را از هوای محیط می‌زدایند.» او و همکارانش در پژوهشی که در نشریه Psychological Medicine منتشر شد به این نتیجه رسیدند که تنفس هوای دارای یون‌های منفی می‌تواند موجب کاهش نشانه‌های افسردگی شود (البته پیش از این نیز مطالعات دیگری هم موید نقش مثبت آلودگی هوا در کاهش اثرات افسردگی به ویژه در میان سالمندان بوده است.)

البته نباید در این میان عجله کنید و باید مواردی را مد نظر قرار دهید. دستگاه‌های یون‌ساز فقط در فضاهای کوچک عملکرد خوبی دارند. مشکل بعدی دستگاه‌های یون‌ساز، تولید گاز ازن است. این گاز در محیط‌های بسته خطرناک است. ازن در واقع یک مولکول اکسیژن است که توسط واکنش الکترواستاتیک تولید می‌شود. با وجود اینکه این گاز به صورت معمول در هوایی که تنفس می‌کنیم هم وجود دارد، اما غلظت آن در حالت عادی بسیار پایین است. مشکل اینجاست که غلظت بالای این گاز می‌تواند به ریه و نیز بافت دستگاه تنفسی انسان آسیب برساند.

به همین دلیل است که بسیاری از پژوهشگران توصیه می‌کنند که اصلا به سراغ دستگاه تصفیه هوای یون‌ساز نرویم و در عوض از دستگاه‌های تصفیه هوای مکانیکی که دارای عملکرد مکانیکی و دارای فیلتر هستند استفاده کنیم.

دستگاه تصفیه هوا در خانه

در این میان، بهترین اقدام را می‌توان استفاده از فیلترهای هپا دانست. این فیلترها می‌توانند تا ۹/۹۹  درصد آز آلودگی را حذف کنند. نصب چنین فیلتری در سامانه گرمایشی یا سرمایشی خانه می‌تواند به تصفیه هوای درون فضای خانه کمک کند. البته باید به یاد داشت که فیلتر هپا را تعویض کرد.

مطالعات مختلف تاکنون کارکرد خوب فیلترهای هپا در تصفیه هوا را تائید کرده است. برای نمونه، مطالعه پژوهشگران فنلادی نشان می‌دهد که قرارگیری کارگران در معرض هوایی که با فیلتر هپا تصفیه شده می‌تواند میزان آلودگی هوایی که استنشاق می‌کنند را تا ۲۷ درصد کاهش دهد.

اما اگر نمی‌توانید از این فیلترها برای سامانه گرمایش و سرمایش مرکزی خود استفاده کنید، می‌توانید یک دستگاه تصفیه هوای قابل حمل دارای فیلتر هپا بخرید. این دستگاه را می‌توان در اتاق خواب، پذیرایی یا هر جای دیگری مورد استفاده قرار داد. دقت داشته باشید که تعویض فیلتر بر اساس دستورالعمل دستگاه از اهمیت زیادی برخوردار است.

در نهایت به این نکته مهم نیز دقت کنید که دستگاه تصفیه هوا تنها راه‌حل موجود نیست. اگر کسی در خانه‌تان سیگار می‌کشد، هیچ دستگاهی نمی‌تواند آلودگی ناشی از آن را از بین ببرد!

برگرفته از نشریه تایم